เมื่อวันที่ 4 มิถุนายน 2568 กองทัพอากาศไทยประกาศแผนจัดซื้อเครื่องบินขับไล่โจมตีแบบ Gripen E/F จากบริษัท Saab ประเทศสวีเดน จำนวน 4 ลำ มูลค่าโครงการรวม 19,500 ล้านบาท ภายใต้กรอบเวลาการดำเนินการ 5 ปี (พ.ศ. 2568–2572) โดยคาดว่าจะลงนามสัญญาในเดือนสิงหาคมนี้ หลังได้รับความเห็นชอบจากคณะรัฐมนตรีภายในกลางเดือนกรกฎาคม
พล.อ.อ.พันธ์ภักดี พัฒนกุล ผู้บัญชาการทหารอากาศ เปิดเผยว่า การคัดเลือกเครื่องบินรุ่นใหม่นี้เริ่มจากการพิจารณาแบบเครื่องบินกว่า 20 แบบ ก่อนจะคัดกรองเหลือ 6 แบบ และสุดท้ายเลือก Gripen E/F โดยพิจารณาจากขีดความสามารถในการปฏิบัติการ การพัฒนาในระยะยาว ตลอดจนข้อเสนอด้าน “นโยบายชดเชยการนำเข้า (Offset Policy)” ซึ่งเป็นกลไกใหม่ที่กองทัพนำมาใช้เป็นครั้งแรกในการจัดซื้อยุทโธปกรณ์อย่างเป็นระบบ
Gripen E/F มีสมรรถนะสูง รองรับสงครามอากาศสมัยใหม่ ใช้อาวุธนำวิถีอากาศสู่อากาศระยะไกลได้ เช่น จรวด MBDA Meteor และติดตั้งระบบเรดาร์ AESA รวมถึงระบบสงครามอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูง ซึ่งจะช่วยเสริมความแข็งแกร่งให้กับกองทัพอากาศไทยในการปกป้องอธิปไตยและผลประโยชน์ของชาติในอนาคต
โครงการนี้เป็นส่วนหนึ่งของแผนระยะยาวในการจัดหาเครื่องบินขับไล่รุ่นใหม่จำนวน 12 ลำ เพื่อทดแทนเครื่องบิน F-16 ที่ประจำการมานานกว่า 37 ปี และจะทยอยปลดประจำการในช่วงปี 2571–2578
การจัดซื้อครั้งนี้จะดำเนินการในรูปแบบรัฐบาลต่อรัฐบาล (G2G) ระหว่างไทยและสวีเดน โดยมีการเจรจาเรื่องการถ่ายทอดเทคโนโลยีและการชดเชยทางเศรษฐกิจ เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อประเทศ
หากโครงการได้รับการอนุมัติและดำเนินการตามแผน คาดว่าเครื่องบินชุดแรกจะถูกส่งมอบภายในปี 2572 ซึ่งจะช่วยยกระดับขีดความสามารถของกองทัพอากาศไทยให้ทันสมัยและพร้อมรับมือกับภัยคุกคามในอนาคต
